Intuïtief of Instinctief

Een discussie die wetenschappers al eeuwen boeit is de vraag of ons bewustzijn biologisch verklaarbaar is. En met bewustzijn wordt dan zowel het bewuste als het onderbewuste bedoeld. Wie een uitgebreide beschrijving van de (wetenschappelijke) werking van de hersenen en het onderbewuste wil lezen kan de boeken van de filosoof Dennet lezen. Een iets minder op hardware gerichte onderzoeker is de Nobelprijs winnaar Kahneman. Deze laatste beschrijft de werking van de hersenen, alsof ze uit 2 systemen bestaat: een snelle en een langzame. Systeem 1 is snel, kost weinig moeite en energie, maar is niet zo precies en Systeem 2 is langzaam, precies en overpeinzend maar kost veel energie. Systeem 1 is dan ook makkelijker om de tuin te leiden dan systeem 2. In zijn onderzoek toont hij aan dat iedereen het liefst systeem 1 gebruikt, ook in complexe materie. In de volksmond heet dat beslissen op een onderbuik gevoel. Er zijn structuren in de hersenen aan te wijzen die betrokken zijn bij deze onderbuik gevoelens, empathie en andere vergelijkbare gevoelens.
Is daarmee bewezen dat intuïtie volledig biologisch is? Naar mijn mening niet. Het beschreven systeem werkt het best voor die zaken waar iemand zich in thuis voelt. Deze voorspellingen zijn gedaan op basis van kennis, kunde en training. Zaken die wijzen op een instinctieve manier van voorspellen. Intuïtieve voorbeelden zoals mensen die een slecht voorgevoel hadden over een vliegreis of een bootreis en wat later bleek te kloppen worden hier niet mee verklaard. Een beroemd grensgeval is het verhaal van de racecoureur die voor een bocht besloot te remmen en zo (bleek na de bocht) een ongeluk voorkwam. In dit geval was de coureur getraind op zijn auto en de baan en was er waarschijnlijk extra drukte vanwege de crash na de bocht. Dit verklaart echter de slechte voorgevoelens in de andere zaken niet. Voor mij is dat het verschil tussen instinct en intuïtie.
Instinct is dus trainbaar door kennis en kunde, maar is intuïtie dat ook? Intuïtie komt op een subtiele manier ook binnen via het onderbewuste. Betere intuïtie begint dan ook met leren luisteren; je begint ook geen diepzinnig gesprek op de dansvloer van een club. Hier volgen oefeningen die je kunt doen:
1. Doe alles met je volledige aandacht. Luisteren naar je lichaam leidt tot beter contact met je onderbewuste.
2. Leer intuïtie herkennen. Omdat je onderbewuste een donkere kelder met emoties, instinct en vooroordelen is, moet je de juiste signalen leren herkennen. Zoals de oude Grieken zeiden: Ken uzelve.
3. Train je intuïtie verder: als je eenmaal door hebt wat je eigen gedachten zijn, kun je proberen meer signalen binnen te krijgen. Jammer genoeg geldt dat hoe harder je probeert, hoe moeilijker het is. Dus ook hier weer: stel je open en laat gaan. Stel je open voor signalen als je met iemand in gesprek bent, als je in de bus zit etc. Op die manier leer je beter te luisteren.
4. Als je het handig vindt is een dagboekje een idee.
Begin klein en breidt het uit. En leg je zelf geen druk op.
Succes.

Geplaatst in Uncategorized.